Stille Nacht, heilige Nacht

Stille Nacht, heilige Nacht

Kolęda „Cicha noc” („Stille Nacht„) jest chyba najbardziej znaną kolędą na świecie, a pochodzi z Austrii. Po raz pierwszy wykonano ją w 1818 roku podczas pasterki w Oberndorf bei Salzburg. Autorem słów był Joseph Mohr, a melodii Franz Xaver Gruber. Kolęda doczekała się tłumaczeń na ponad 300 języków i dialektów.

Tekst pierwotnie był wierszem, powstał w 1816 roku. Joseph Mohr był wtedy wikarym w Mariapfarr w landzie Salzburg, następnie w nowej parafii św. Mikołaja w Oberndorf bei Salzburg. Wtedy to zaproponował F. Gruberowi napisanie muzyki. Gruber był organistą. Melodia powstała 24 grudnia 1818 roku i jeszcze tego samego dnia kolęda została zaśpiewana podczas pasterki. Według samego Grubera kolęda była „prostą kompozycją„, jednak na tyle spodobała się parafianom, że szybko stała się znana w całej okolicy. Królewska kapela dworska w Berlinie wysłała w 1854 roku do Salzburga list z zapytaniem o genezę kolędy. Wtedy to Franz Gruber opisał jej powstanie. Oryginalny zapis nutowy zaginął, zachował się jednak rękopis wiersza J. Mohra.

Kolęda powstała w trudnych czasach: wojny napoleońskie właśnie się zakończyły, na Kongresie wiedeńskim został ustanowiony nowy porządek Europy. Księstwo Salzburg straciło wtedy swoją niezależność i zostało zeświecczone. Część księstwa przyłączyła się w 1816 do Bawarii, większa część do Austrii. Oberndorf bei Salzburg, gdzie kolęda została wykonana po raz pierwszy, zostało oddzielone od swojego centrum miejskiego w Laufen (dzisiaj Bawaria). Rzeka Salzach została granicą państwową. To ona przez stulecia była podstawą dobrobytu w Laufen (dzięki transportowi soli). Żegluga, szyperzy, budowniczy statków i w związku z tym cała miejscowość mieli przed sobą ciężkie czasy. Wtedy Joseph Mohr przybył do Oberndorf i pozostał tam w latach 1817-1819. Miejscowość Mariapfarr, gdzie żył wcześniej, miała po wymarszu bawarskich wojsk okupacyjnych spore trudności. Właśnie w tych czasach powstała kolęda wyrażająca tęsknotę za pokojem, co jest widoczne szczególnie w czwartej strofie.

Pierwotnie kolęda miała 6 strof, dzisiaj są śpiewane strofy 1, 2 i 6.

W Austrii istnieje nawet towarzystwo „Świętej nocy” – „Stille Nacht Gesellschaft”.

Oryginalny tekst: 

Stille Nacht! Heilige Nacht!
Alles schläft. Einsam wacht
Nur das traute heilige Paar.
Holder Knab’ im lockigten Haar,
Schlafe in himmlischer Ruh!
Schlafe in himmlischer Ruh!


Stille Nacht, heilige Nacht!
Gottes Sohn, o wie lacht
Lieb aus deinem göttlichen Mund,
Da uns schlägt die rettende Stund,
Christ, in deiner Geburt,
Christ, in deiner Geburt.


Stille Nacht! Heilige Nacht!
Die der Welt Heil gebracht,
Aus des Himmels goldenen Höh’n
Uns der Gnade Fülle läßt seh’n
Jesum in Menschengestalt!
Jesum in Menschengestalt!

Stille Nacht! Heilige Nacht!
Wo sich heut alle Macht
Väterlicher Liebe ergoß
Und als Bruder huldvoll umschloß
Jesus die Völker der Welt!
Jesus die Völker der Welt!

Stille Nacht! Heilige Nacht!
Lange schon uns bedacht,
Als der Herr vom Grimme befreyt,
In der Väter urgrauer Zeit
Aller Welt Schonung verhieß!
Aller Welt Schonung verhieß!

Stille Nacht! Heilige Nacht!
Hirten erst kundgemacht
Durch der Engel „Halleluja!“
Tönt es laut bey Ferne und Nah:
„Jesus der Retter ist da!“
„Jesus der Retter ist da!“
Dzisiaj śpiewana wersja:
Stille Nacht, heilige Nacht!
Alles schläft, einsam wacht
Nur das traute, hochheilige Paar.
Holder Knabe im lockigen Haar,
Schlaf in himmlischer Ruh,
Schlaf in himmlischer Ruh.


Stille Nacht, heilige Nacht!
Gottes Sohn, o wie lacht
Lieb aus deinem göttlichen Mund,
Da uns schlägt die rettende Stund,
Christ, in deiner Geburt,
Christ, in deiner Geburt.


Stille Nacht, Heilige Nacht!
Hirten erst kundgemacht,
Durch der Engel Halleluja.
Tönt es laut von fern und nah:
Christ, der Retter ist da,
Christ, der Retter ist da!

Tu znalazłam ładne wersje kolędy po niemiecku do posłuchania:

Źródła:

Stille Nacht Gesellschaft

Cicha noc

Stille Nacht, heilige Nacht

Stille Nacht, heilige Nacht

Wir sagen euch an den lieben Advent

„Wir sagen euch an den lieben Advent” to jedna z moich ulubionych piosenek śpiewanych w okresie adwentu. U mnie w kościele śpiewa się ją w każdą niedzielę adwentu na początku mszy: w pierwszą niedzielę jedną zwrotkę, w drugą dwie zwrotki itd.

Tu video z wykonaniem tej pięknej piosenki:

Wir sagen euch an den lieben Advent

I inny przykład:

Wir sagen auch an den lieben Advent

Wir sagen euch an den lieben Advent
Sehet, die erste Kerze brennt!
Wir sagen euch an eine heilige Zeit.
Machet dem Herrn den Weg bereit!
Freut euch, ihr Christen! Freuet euch sehr.
Schon ist nahe der Herr.
Wir sagen euch an den lieben Advent.
Sehet, die zweite Kerze brennt.
So nehmet euch eins um das andere an,
wie auch der Herr an uns getan!
Freut euch, ihr Christen! Freuet euch sehr.
Schon ist nahe der Herr. 
Wir sagen euch an den lieben Advent.
Sehet, die dritte Kerze brennt.
Nun tragt eurer Güte hellen Schein
weit in die dunkle Welt hinein.
Freut euch, ihr Christen! Freuet euch sehr.
Schon ist nahe der Herr.
Wir sagen euch an den lieben Advent.
Sehet, die vierte Kerze brennt.
Gott selber wird kommen, er zögert nicht.
Auf, auf, ihr Herzen, werdet licht.
Freut euch, ihr Christen! Freuet euch sehr.
Schon ist nahe der Herr.
Weihnachtsmarkt w Trier

Weihnachtsmarkt w Trier

Dzisiaj wrzucam kilka zdjęć z jarmarku świątecznego w Trier, na którym byłam 2 lata temu. Może znowu pojadę za rok, żeby upić się grzanym winem i czymś tam jeszcze. Jak większość uczących się niemieckiego wie, Weihnachtsmarkt jest okazją do wczucia się w atmosferę zbliżających się świąt. Można na nim kupić napoje, jedzenie (nie tylko tradycyjne niemieckie), ozdoby na choinkę, pamiątki. Są także atrakcje dla dzieci, np. karuzele.

Na jarmarku w Trier 2 lata temu widziałam sprzedawców bursztynów z Gdańska, a także Hiszpanów sprzedających tradycyjne jedzenie.

Zdjęcia zostały zrobione przeze mnie.

Świąteczny jarmark w Trewirze (Trier)

Świąteczny jarmark w Trewirze (Trier)

Uwielbiam Trier (po polsku Trewir). Jeżdżę tam, kiedy tylko mam okazję. To naprawdę śliczne miasto, jedno z najstarszych niemieckich miast. Zdecydowanie warto je odwiedzić, ale o tym już będą przekonywać zrobione przeze mnie zdjęcia, które w najbliższym czasie postaram się wrzucić. Trewir znajduje się w pd.-zach. Niemczech, w landzie Nadrenia-Palatynat (Rheinland-Pfalz).

Ostatnio niestety nie mogłam pojechać do Trier i w tym roku nie odwiedzę świątecznego jarmarku w tym pięknym mieście. Bardzo szkoda. Uwielbiam świąteczne targi, ale kto ich nie lubi? Odwiedziłam takie targi w Trier, w Bielefeld, w Münster  i w wielu małych miejscowościach.

Historia świątecznych jarmarków sięga późnego średniowiecza, kiedy to ludzie sprzedawali na targach jedzenie, np. mięso. Odbywały się one w zimie, gdyż ludzie chcieli uzupełnić swoje spiżarnie w zimowej porze i trwały najczęściej jeden dzień. W XIV wieku zaczęto sprzedawać nie tylko jedzenie, ale i zabawki, kosze, wyroby cukiernicze. Zaczęto wtedy przygotowywać stoiska dla sprzedawców, które ustawiane były na rynkach miast. Początkowo sprzedawano głównie drobnostki, które dzieci dostawały w prezencie na święta. Już wtedy były stoiska z orzechami, migdałami czy jadalnymi kasztanami. Od pierwszej połowy XX wieku te jarmarki stały się nieodłącznym elementem Adwentu i Bożego Narodzenia.

Następnym razem napiszę o nieodzownych tradycjach świątecznych jarmarków i będzie również trochę słownictwa do tematu. 

Zdjęcia, które zrobiłam w zeszłym roku na jarmarku świątecznym w Trier:

Stille Nacht, heilige Nacht

Historia. Słownictwo związane z epokami


Dzisiaj rozpoczynam cykl słownictwa związanego z historią. Na pierwszy ogień idzie ogólne słownictwo: jednostki czasu oraz słownictwo związane z epokami. Następnym razem opublikuję listę słówek dotyczących ustroju państw.

die Geschichte – historia
die Geschichtswissenschaft – nauka o historii
die Geschichtsschreibung– historiografia
die Vergangenheit – przeszłość
die Gegenwart – teraźniejszosć
die Zukunft – przyszłość
das Jahr – rok
das Jahrzehnt – dziesięciolecie/dekada
das Jahrhundert – wiek
die Ära – era
die Epoche – epoka
das Zeitalter – epoka
das Altertum – starożytność
die Altsteinzeit – paleolit
die Antike – antyk
die Aufklärung – oświecenie
der/das Barock – barok
die Bronzezeit – epoka brązu
die Eisenzeit – epoka żelaza
die Finanzkrise – kryzys finansowy
die Globalisierung – globalizacja
der Imperialismus – imperializm
die Industrialisierung – uprzemysłowienie
die Jungsteinzeit – neolit / młodsza epoka kamienia
der Kolonialismus – kolonializm
das Kolonialzeitalter – epoka kolonializmu
die Mittelsteinzeit– mezolit / środkowy okres epoki kamienia
das Mittelalterśredniowiecze
die Neuzeit– czasy nowożytne
die Renaissance – renesans
die Revolutionszeit – czas rewolucji
die Spätantike – późny antyk
die Steinzeit – epoka kamienia łupanego
die Urgeschichte – prehistoria
die Vorgeschichte – prehistoria
die Wirtschaftskrise – kryzys gospodarczy 
die Zivilisation – cywilizacja