Przyimki (3): für

Przyimek „für” łączy się tylko z biernikiem (der Akkusativ). Sprawia on wiele trudności ze względu na swoje liczne znaczenia. Mam nadzieję, że tym postem rozwieję wątpliwości.

  1. służy on do podania celu, korzyści:

für bessere Verhältnisse kämpfen – walczyć o lepsze warunki

  1. oznacza, że coś dzieje się na korzyść osoby / rzeczy:

für etwas sein – być za czymś

für eine neue Regierung sein – być za nowym rządem

  1. służy do podania określenia, przynależności, przyporządkowania

eine Sendung für Kinder – program dla dzieci

für jemanden – dla kogoś

ein Geschenk für euch – prezent dla was

für jemanden bestimmt sein – być przeznaczonym dla kogoś

eine Spende für die Stiftung – datek dla fundacji

für jemanden gelten – obowiązywać kogoś, np. „Diese Vorgaben gelten für alle” – te wytyczne obowiązują wszystkich

für etwas keine Garantie übernehmen – nie przejmować gwarancji na coś

jemanden für sich einnehmen – zjednać sobie kogoś

für sich – za / dla siebie

für sich leben, wohnen

das ist nichts für mich – to nie dla mnie

4. oznacza środek, sposób na coś:

ein Mittel für Erkältung – środek na przeziębienie

für den Hunger – na głód

Das Brot ist am besten für den Hunger. – Na głód najlepszy jest chleb.

ein Schrank für Kleidung – szafa na ubrania

5. służy do podania opinii, oceny

etwas für sinnvoll halten – uważać coś za sensowne

etwas für falsch halten – uważać coś za niewłaściwe

6. służy do podania powodu

sich für etwas entschuldigen – przepraszać za coś

Ich entschuldige mich bei dir für mein Verhalten. – Przepraszam cię za moje zachowanie.

sich für etwas schämen – wstydzić się za coś

Du sollst dich dafür schämen! – Powinieneś się za to wstydzić!

7. służy do podania zastępstwa za coś lub za kogoś

Ich mache das für dich. – Zrobię to za ciebie.

Ich komme für dich zur Arbeit. – Przyjdę za ciebie do pracy.

Vertretung für mich – zastępstwo za mnie

Kannst du für mich einspringen? – Czy możesz mnie zastąpić?

für andere die Arbeit machen – wykonywać pracę za innych

für zwei arbeiten – pracować za dwoje

für jemanden sprechen – wypowiadać się za kogoś

Der Vorsitzende spricht für die ganze Gemeinschaft. – Przewodniczący wypowiada się za całą społeczność.

8. służy do podania świadczenia wzajemnego, równowartości

etwas für 100 Euro kaufen – kupić coś za 100 euro

Wie viel haben Sie für die Wohnung bezahlt? – Ile zapłaciła pani za mieszkanie?

für umsonst – za darmo

nicht für umsonst arbeiten – nie pracować za darmo

für nichts und wieder nichts – na darmo

Ich habe die ganze Arbeit für nichts und wieder nichts gemacht. – Wykonałam całą pracę na darmo.

9. służy do podania stosunku, do porównania:

für sein Alter – jak na swój wiek

Für ihr Alter sieht sie gut aus. – Wygląda dobrze jak na swój wiek.

Für einen Ausländer spricht er sehr gut Englisch. – Mówi po angielsku bardzo dobrze jak na obcokrajowca.

Für meine Arbeit bekam ich zu wenig Geld. – Za moją pracę dostałam za mało pieniędzy.

10. służy do podania okresu czasu

für drei Wochen – na 3 tygodnie

Ich verreise für drei Wochen. – Wyjeżdżam na 3 tygodnie.

Er nimmt Urlaub für 10 Tage. – On bierze urlop na 10 dni.

für immer – na zawsze

für den Fall, dass… – na wypadek, gdyby…

fürs Erste – na razie, chwilowo

11. służy do podania punktu czasowego

Wir haben uns für 10 Uhr verabredet. – Umówiliśmy się na 10.

Ich muss den Text für Freitag schreiben. – Muszę napisać ten tekst do piątku.

Was hast du noch für morgen zu tun? – Co masz jeszcze do roboty na jutro?

12. w połączeniu dwóch rzeczowników służy do określenia następowania jednej rzeczy zaraz za drugą, bez przerwy

Tag für Tag – dzień za dniem

Schritt für Schritt – krok za krokiem

Wort für Wort – słowo za słowem

Stück für Stück – sztuka po sztuce

Jahr für Jahr – rok za rokiem

13. występuje w pytaniach i wykrzyknieniach

was für ein…? – jaki?

Was für eine Stadt ist das? – Co to za miasto?

Was für ein Auto möchtest du kaufen? – Jaki samochód chciałbyś kupić?

Was für ein Tag! – Co za dzień!

Was für ein Einfall! – Co za pomysł!

14. w języku „uczelnianym” często nietłumaczone

Fakultät für Philologie – fakultet filologiczny

Professor für Mathematik – profesor matematyki

Magdalena Surowiec

Magdalena Surowiec

Germanistka z wykształcenia i z zamiłowania. W Niemczech mieszkałam ponad 7 lat (wcześniej Północna Nadrenia-Westfalia, teraz Nadrenia-Palatynat). Obecnie mieszkam w Puebla w Meksyku. Uczę niemieckiego i polskiego, tłumaczę, piszę, dokształcam się. Moje zainteresowania to języki obce, muzyka klasyczna, historia, literatura, polityka, gospodarka, piłka nożna i tenis.

Sprawdź także...

4 komentarze

  1. Danuta napisał(a):

    kolejny ciekawy wpis, przykłady w różnym zastosowanie, rewelacja,tylko powtarzać:)

  2. Monika napisał(a):

    Pięknie, ale jak to wszystko zapamiętać?
    A tak odnośnie punktu 7, to jak powinnam powiedzieć, że przychodzę dla „dla Ciebie” do pracy ( w sensie, że gdyby Ciebie nie było to bym nie przyszła)? Również ” für dich”?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.